ARTYKUŁY NAUKOWE ZAMIESZCZONE W GAZECIE FARMACEUTYCZNEJ
W LATACH 2008 - 2015

Artykuły do pobrania w formacie .pdf
Wymagany jest program Adobe Reader (kliknij aby zainstalować)   

 

dr Justyna Ostrowska  
Zakład Chemii Nieorganicznej i Analitycznej AM w Białymstoku
Kierownik Zakładu: prof. dr hab. Elżbieta Skrzydlewska

Streszczenie:
W artykule dokonano porównania sposobów otrzymywania, składu chemicznego
oraz właściwości antyoksydacyjnych herbaty zielonej, czarnej i czerwonej. Omówiono farmakologiczne zastosowanie różnych gatunków herbat.

Słowa kluczowe:
herbata zielona, herbata czarna, herbata czerwona, katechiny, teaflawiny, właściwości antyoksydacyjne

GF nr 1/2008 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

mgr Tomasz Słodownik
Zakład Farmacji Stosowanej Akademii Medycznej w Białymstoku

Streszczenie:
Rozwój technologii leku w kierunku postaci o modyfikowanym uwalnianiu substancji czynnej obejmuje także kapsułki.Uzyskanie takich preparatów jest możliwe dzięki zastosowaniu odpowiednich substancjipomocniczych w mieszaninie proszków wypełniających kapsułki lub zmianom dotyczącym samej otoczki. Elementem kontrolującym uwalnianie może być jej skład oraz budowa. Na rynku farmaceutycznym pojawiają się kapsułki wykonane z materiałów innych niż żelatyna. Zastosowane rozwiązania technologiczne sprawią, że na rynku farmaceutycznym pojawi się jeszcze więcej kapsułek o modyfikowanym i kontrolowanym uwalnianiu substancji leczniczej.

Słowa kluczowe:
kapsułki, niemodyfikowane uwalnianie, modyfikowane uwalnianie, żelatyna, skrobia, alkohol poliwinylowy.

GF nr 2/2008 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

dr n. med. Łukasz Szczygieł
Oddział Wewnętrzny I ZOZ w Knurowie

Streszczenie:
Kamica żółciowa dotyka 15 proc. społeczeństwa. Złogi żółciowe zbudowane mogą być z cholesterolu, bilirubinianu wapnia, węglanu wapnia lub ze wszystkich tych substancji. Patogeneza kamieni żółciowych zależna jest od ich budowy, a w ich powstaniu znaczącą rolę odgrywają pierwiastki śladowe, działanie niepożądane leków i istniejące u pacjenta schorzenia endokrynologiczne.

Słowa kluczowe:
kamica żółciowa, pierwiastki śladowe, jądro krystalizacji

GF nr 3/2008 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

dr n. med. Łukasz Szczygieł
I Oddział Wewnętrzny ZOZ w Knurowie

Streszczenie:
Liczba osób uzależnionych od nikotyny w Polsce szacuje się na 39 proc. dorosłych mężczyzn i 23 proc. dorosłych kobiet. Wraz z dymem tytoniowym pochłaniają oni znaczne ilości pierwiastków śladowych, w tym karcynogenów. Do skutecznego rzucenia nałogu dochodzi dopiero po kilku próbach. Do sukcesu prowadzi współpraca pacjenta z farmaceutą i lekarzem pierwszego kontaktu. Nikotynowa terapia zastępcza, bupropion i wareniklina są obecnie najskuteczniejszymi lekami w zwalczaniu objawów abstynencji od nikotyny.

Słowa kluczowe:
uzależnienie od nikotyny, pierwiastki śladowe, nikotynowa terapia zastępcza, bupropion, wareniklina

GF nr 4/2008 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

dr n. farm. Wojciech Łuczaj
Akademia Medyczna w Białymstoku
Zakład Chemii Nieorganicznej i Analitycznej

Streszczenie:
W artykule zamieszczono informacje dotyczące struktury polifenoli oraz metod ich analizy w ekstraktach herbat oraz materiale biologicznym, ze zwróceniem szczególnej uwagi na technikę wysokosprawnej chromatografii cieczowej (HPLC) z różnymi typami detekcji, jako najlepszej metody ilościowego oznaczania tych związków.

Słowa kluczowe:
herbata, katechiny, teaflawiny, HPLC

GF nr 5/2008 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

dr n. farm. Joanna Grabowska
Uniwersytet Medyczny w Białymstoku, Samodzielna Pracownia Analizy Leków
Kierownik: dr n. farm. Wojciech Miltyk

Streszczenie:
Fulereny (alotropowa odmiana węgla), odkryte w 1985 roku, wykazują wiele interesujących właściwości. Istnieje przypuszczenie, że cząsteczki C60 mogą stać się potencjalnymi inhibitorami enzymu odpowiadającego za aktywność wirusa HIV [1]. Wbudowanie pochodnych fulerenu w cząsteczkę DNA czy błony lipidowe owocuje ciekawymi właściwościami fotochemicznymi tych układów [2,3]. Wzbudzone w nich fotonowo fulereny, dzięki zdolności przekształcania
tlenu cząsteczkowego we wzbudzony stan singletowy [4], mogą być wykorzystane w terapii raka skóry. Niektóre pochodne fulerenów posiadają zdolność wychwytywania wolnych rodników, dając możliwość wykorzystania ich jako antyutleniaczy. W niniejszym artykule zostały krótko przedstawione  biologiczne i biochemiczne aspekty zastosowań fulerenów.

Słowa kluczowe:
fulereny, antyoksydanty, nośniki leków, HIVP

GF nr 6/2008 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

dr n. farm. Katarzyna Winnicka
Uniwersytet Medyczny w Białymstoku, Zakład Farmacji Stosowanej

Streszczenie:
Najpopularniejszą postacią leku okulistycznego są krople do oczu. W celu poprawy biodostępności substancji czynnych z kropli do oczu wprowadzono postaci leku sporządzane z dodatkiem rozpuszczalnych w wodzie polimerów. Interesującym typem układów żelujących są hydrożele sporządzane z tzw. inteligentnych polimerów, które mają zdolność do zmiany konsystencji pod wpływem podwyższenia temperatury, zmiany odczynu, aktywności jonowej, czy też pod wpływem enzymów. Aby ograniczyć działania niepożądane związane z przewlekłym stosowaniem środków konserwujących, wprowadzono nowoczesne typy opakowań o specjalnej konstrukcji, mającej zabezpieczyć preparat przed skażeniem w trakcie użytkowania leku przez pacjenta.

Słowa kluczowe:
Postacie leku do oczu, krople do oczu, polimery, hydrożele do oczu, opakowania do kropli ocznych.

GF nr 7/2008 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

dr n. med. Łukasz Szczygieł
I Oddział Wewnętrzny ZOZ w Knurowie
Ordynator: dr n. med. Tomasz Reginek

Streszczenie:
Ilość osób uzależnionych od alkoholu w Polsce szacuje się na 2 proc. populacji.
Granica pomiędzy piciem towarzyskim a chorobowym jest płynna i zależna od
uwarunkowań osobniczych. Choroba alkoholowa jest nieuleczalna, można jedynie powstrzymać jej rozwój. Psychoterapia jest niezbędną składową leczenia alkoholizmu. Alkohol zmniejsza aktywność układu GABA-ergicznego i zwiększa aktywność receptorów glutaminergicznych, dlatego też
w skojarzonej terapii choroby alkoholowej udało się skutecznie zastosować leki odwracające to działanie.

Słowa kluczowe:
uzależnienie od alkoholu, disulfiram, topiramat, naltrekson, psychoterapia

GF nr 8/2008 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.  

mgr farm. Beata Joanna Kocięcka
Studium Doktoranckie Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku

Streszczenie:
Antagoniści receptora AT1 dla angiotensyny II (sartany) są coraz częściej stosowane w leczeniu nadciśnienia tętniczego. Swoją popularność sartany zawdzięczają dużej skuteczności hipotensyjnej oraz bardzo dobrej tolerancji. Grupa antagonistów receptora AT1 nie jest jednolita. Między poszczególnymi sartanami występują różnice dotyczące budowy chemicznej, działania farmakologicznego i właściwości farmakokinetycznych, co przejawia się odmiennościami w zakresie działania hipotensyjnego. Telmisartan jest selektywnym antagonistą receptora angiotensyny II (AT1), ale wykazuje też zdolności do przyłączania się w innych miejscach receptora AT1, co powoduje trwałość wiązania. Telmisartan poza działaniem hipotensyjnym wykazuje również właściwości wazoprotekcyjne i antydiabetogenne. Zawdzięcza to swojej budowie chemicznej – mimo iż zalicza się do sartanów, to jednak ma strukturę podobną do cząsteczki pioglitazonu, czyli tiazolidynodionu. Sprawia to, że telmisartan aktywuje receptor aktywowany proliferatorem peroksysomów
gamma (PPAR gamma).

Słowa kluczowe:
Telmisartan, PPAR gamma

GF nr 9/2008 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.  

dr n. med. Piotr Jędrusik
Katedra i Klinika Chorób Wewnętrznych, Nadciśnienia Tętniczego i Angiologii, Warszawski Uniwersytet Medyczny
kierownik Kliniki: prof. dr hab. n. med. Zbigniew Gaciong

Streszczenie:
Leczenie skojarzone odgrywa coraz większą rolę w leczeniu nadciśnienia tętniczego, zwłaszcza u pacjentów z ciężkim nadciśnieniem, z dużym lub bardzo dużym ryzykiem sercowo-naczyniowym, a także u pacjentów, u których zaleca się niższe ciśnienie docelowe, tj. mniej niż 130/80 mm Hg. Właściwie dobrane połączenia leków hipotensyjnych mają liczne zalety, takie jak większa skuteczność i lepsza tolerancja takich kombinacji w porównaniu z monoterapią, co przyczynia się do poprawy długoterminowego przestrzegania zaleceń terapeutycznych przez pacjentów. Stosowanie preparatów złożonych pozwala na osiągnięcie dodatkowych korzyści wynikających ze zmniejszenia liczby tabletek przyjmowanych przez pacjenta i uproszczenia schematu leczenia, a także umożliwia uzyskanie większej skuteczności hipotensyjnej już od samego  początku terapii. Jednym ze szczególnie korzystnych skojarzeń leków  hipotensyjnych w leczeniu nadciśnienia tętniczego jest połączenie inhibitora ACE i diuretyku tiazydowego. W pracy omówiono również zalety przykładowej kombinacji takich leków dostępnej w postaci preparatu złożonego, jaką
jest połączenie lisinoprilu i hydrochlorotiazydu.

Słowa kluczowe:
nadciśnienie tętnicze, leczenie hipotensyjne, preparaty złożone

GF nr 10/2008 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.  

prof. dr hab. Zofia Urbańczyk-Lipkowska
Instytut Chemii Organicznej Polskiej Akademii Nauk

Streszczenie:
Według wielu opinii, wielofunkcyjne makrocząsteczki o wymiarach nanometrycznych będą w przyszłości podstawą medycyny i w wielu przypadkach zastąpią obecnie stosowane leki. W artykule przedstawiono aktualny stan badań nad farmaceutycznymi zastosowaniami dendrymerów – nowej klasy polimerycznych cząsteczek o precyzyjnie zdefiniowanej strukturze.

Słowa kluczowe:
dendrymery, rozgałęzione cząsteczki, polifunkcyjne cząsteczki

GF nr 11/2008 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.  

Piotr Marciniak
Studenckie Koło Naukowe
Zakładu Mikrobiologii Farmaceutycznej
Wydział Farmaceutyczny Warszawski Uniwersytet Medyczny

Streszczenie:
Systematycznie rosnąca liczba szczepów opornych na antybiotyki stwarza problem dla współczesnej terapii zakażeń. Plazmidy bakteryjne stanowią główne źródło ruchomych elementów genetycznych, które wraz z transpozonami, integronami i kasetami genowymi odpowiadają za rozprzestrzenianie się oporności na antybiotyki. Enzymatyczna hydroliza i modyfikacja cząsteczki antybiotyku, a także efluks i reakcja „by-pass” stanowią najczęściej spotykane mechanizmy oporności, które dzięki horyzontalnemu transferowi genów szybko rozprzestrzeniają się wśród szczepów.

Słowa kluczowe:
oporność, ruchome elementy genetyczne

GF nr 12/2008 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.  

prof. dr hab. Zdzisław Chilimończyk
Narodowy Instytut Leków, Zakład Biologii Komórki, Uniwersytet Rzeszowski, Instytut Pielęgniarstwa

Streszczenie:
Apoptoza, czyli zaprogramowana śmierć komórki, odgrywa istotną rolę w utrzymaniu prawidłowego funkcjonowania organizmu ssaków. Jej brak lub zaburzenie jej funkcjonowania mogą mieć bardzo poważne skutki prowadząc na przykład do procesu nowotworzenia. Komórki nowotworowe to takie, które nie chcą ulegać apoptozie. Jednym z czynników uruchamiających proces apoptotycznej śmierci komórki jest aktywacja receptorów śmierci. Receptory te wydają się zatem być naturalnym celem molekularnym dla leków przeciwnowotworowych. Jednakże ich endogenne ligandy charakteryzują się dużą toksycznością systemową. Pomimo to, w ostatnich latach prowadzono wiele prac dotyczących badania ligandów i aktywacji tych receptorów. Otrzymano cały szereg ligandów wykazujących obiecujące aktywności przeciwnowotworowe, ale też okazało się, że niektóre z nich nie wykazały się oczekiwaną efektywnością kliniczną.

Słowa kluczowe:
leki przeciwnowotworowe, apoptoza, receptory śmierci, TNF-alfa, Fas, TRAIL

GF nr 1/2009 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.  

dr n. farm. Katarzyna Sosnowska
Uniwersytet Medyczny w Białymstoku, Zakład Farmacji Stosowanej
kierownik Zakładu dr n. farm. Katarzyna Winnicka

Streszczenie:
Hydrożele, ze względu na szereg zalet, mają szerokie zastosowanie w farmacji oraz medycynie. Przemysł farmaceutyczny wykorzystuje hydrożele m.in. jako nośniki leków, materiały opatrunkowe, materiały do tworzenia matryc oraz otoczek kapsułek doustnych. Podłoża hydrożelowe należą obecnie do coraz częściej stosowanych postaci leku do użytku zewnętrznego. Modyfikacje hydrożeli pozwalają osiągnąć pożądany stopień uwalniania substancji czynnej.

GF nr 2/2009 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.  

P. Samel-Kowalik, A. Lipiec, A. Tomaszewska, F. Raciborski,
A. Walkiewicz, A. Lusawa, J. Borowicz, J. Gutowska-Ślesik,
B. Samoliński
Zakład Profilaktyki Zagrożeń Środowiskowych i Alergologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego

Streszczenie:
Wstęp: Obserwuje się wzrost liczby chorujących na alergię i astmę. Szacuje się, że przy obecnym tempie wzrostu liczba osób chorych zrówna się w niedługim czasie z populacją osób zdrowych. Rozwój tych chorób zależny jest od czynników genetycznych i zanieczyszczenia środowiska. Przyczyną są niealergogenne czynniki środowiskowe, takie jak wzrost spalin, czy zbyt higieniczny tryb życia.

Słowa kluczowe:
alergiczny nieżyt nosa, astma, epidemiologia.

GF nr 3/2009 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.  

dr n. med. Łukasz Szczygieł
I Oddział Wewnętrzny ZOZ w Knurowie
Ordynator: dr n. med. Tomasz Reginek

Streszczenie:
Związki bizmutu w preparatach doustnych są popularnymi lekami stosowanymi od lat w leczeniu schorzeń gastroenterologicznych. Są bezpieczne i charakteryzują się niewielkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Znaczenie bizmutu w eradykacji H. pylori jest niepodważalne i przewiduje
się, że będzie rosło wraz z narastaniem antybiotykooporności jego szczepów. Mimo, że doustne preparaty bizmutu powinny być szeroko stosowane w praktyce lekarza rodzinnego, w Polsce nadal istnieją problemy z ich dostępnością.

Słowa kluczowe:
bizmut, choroba wrzodowa, Helicobacter pylori

GF nr 4/2009 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf. 

mgr farm. Karolina Maciszewska

Streszczenie:
Tematem pracy jest charakterystyka jednego z pierwszych polskich podręczników farmacji. Ten podręcznik to Farmacya czyli Nauka doskonałego przygotowania Lekarstw z trzech Królestw natury wybranych, autorstwa Józefa Celińskiego. W pracy została opisana zawartość podręcznika oraz zamieszczony został komentarz oceniający poziom ówczesnej wiedzy farmaceutycznej.

Słowa kluczowe:
Historia farmacji, pierwsze podręczniki farmacji

GF nr 5/2009 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.    

mgr farm. Łukasz Szoka
Zakład Chemii i Analizy Leków Uniwersytet Medyczny w Białymstoku
Kierownik Zakładu: prof. dr hab. Jerzy A. Pałka

Streszczenie:
Taksol jest wtórnym metabolitem, wytwarzanym w niewielkich ilościach przez
wszystkie gatunki cisów. Leki zawierające taksol są jednymi z najbardziej skutecznych leków przeciwnowotworowych. Niewielka początkowo produkcja, metodą ekstrakcji kory T. brevifolia, wpłynęła na wysoką cenę i ograniczoną dostępność terapii. Problem ten częściowo rozwiązano poprzez opracowanie półsyntetycznych metod produkcji taksolu z naturalnych prekursorów.
Alternatywnym sposobem, niewymagającym ingerencji w środowisko naturalne, jest zastosowanie kultur komórkowych i kultur korzeni włośnikowatych.

Słowa kluczowe:
taksol, cis, kultury komórkowe, biotechnologia

GF nr 9/2009 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.  

mgr farm. Emilia Szymańska
Zakład Farmacji Stosowanej, Uniwersytet Medyczny w Białymstoku

Streszczenie:
W ostatnich latach nastąpił istotny postęp w doskonaleniu postaci leków o kontrolowanym uwalnianiu, głównie w celu pokonania niedogodności związanych ze stosowaniem konwencjonalnych postaci leków. Mikrocząstki, do których zaliczamy mikrosfery i mikrokapsułki, to sferyczne cząstki o średnicy 1-500 mikrometrów zbudowane z substancji leczniczej zamkniętej w polimerze pochodzenia naturalnego lub syntetycznego. W artykule opisano właściwości
mikrosfer i mikrokapsułek oraz ich praktyczne wykorzystanie w farmacji i medycynie.

Słowa kluczowe:
kontrolowane uwalnianie, mikrocząstki, mikrosfery, mikrokapsułki

GF nr 10/2009 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.  

Wszystkie artykuły naukowe z lat 2008 - 2009 w jednym folderze skompresowanym (format .zip)

KLIKNIJ ABY POBRAĆ

 

mgr farm. Monika Muśko
Zakład Farmacji Stosowanej, Uniwersytet Medyczny w Białymstoku
Kierownik Zakładu dr n. farm. Katarzyna Winnicka

Streszczenie:
Dzieci stanowią jedną z największych grup pacjentów. Stosowane postacie leków powinny być zróżnicowane i dobierane w zależności od wieku, stanu pacjenta, choroby, czy też preferencji dziecka. Pomimo szerokiej różnorodności postaci leków na rynku, wiele substancji leczniczych stosowanych w farmakoterapii dzieci jest niedostępnych w odpowiedniej postaci, z kolei te dostępne nie zawsze są możliwe do przyjęcia przez dziecko (tabletki, kapsułki). W poniższym artykule przedstawiono rodzaje postaci pediatrycznych oraz wskazano przykładowe alternatywy dla tradycyjnych postaci leku.

Słowa kluczowe:
pediatryczne postacie leku, pediatria, dawkowanie
leków u dzieci.

GF nr 01/2010 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

Jan Sieluk
student III roku,  Wydział Farmaceutyczny, Warszawski Uniwersytet Medyczny

Streszczenie
Niewłaściwa dieta może być przyczyną aż 50 proc. wszystkich nowotworów, co sugeruje, że zmiana nawyków żywieniowych i odpowiednio duże spożycie owoców i warzyw może zredukować ryzyko zachorowania na raka. Więcej: rośliny są źródłem substancji o właściwościach przeciwnowotworowych, które należą do wielu różnych grup związków chemicznych: polifenoli, lignanów, terpenoidów, indoli lub tioglikozydów. Nadzieje chemioprewencji to: glukozynolaty z kapustnych, resweratrol z winogron, naryngenina i rutyna z cytrusów, genisteina z soi, polifenole z herbaty, elagitaniny z owoców granatu czy kurkumina z kurkumy (curry).

Słowa kluczowe:
chemioprewencja, dieta, związki przeciwnowotworowe

GF nr 02/2010 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
mgr farm. Marlena Radwańska
stażystka w aptece krakowskiej

Streszczenie:
Celem pracy jest przedstawienie nie tylko postaci Fryderyka Chopina, lecz także jego stanu zdrowia i ówczesnych metody leczenia.

Słowa kluczowe:
Chopin, gruźlica, metody leczenia, środki lecznicze pochodzenia roślinnego

GF nr 03/2010. Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
Katarzyna Sobiech
studentka III roku, Wydział Farmaceutyczny, Warszawski Uniwersytet Medyczny

Streszczenie:
Krokus uprawny (Crocus sativus), czyli szafran,
jest uprawiany w Turcji, Iranie i w południowej
Europie. Wysuszone i zmielone znamiona
kwiatowe to najdroższa przyprawa
i pomarańczowy barwnik. Nowe badania
naukowe wykazały, że szafran jest źródłem
substancji o działaniu przeciwzapalnym,
przeciwnowotworowym i przeciwdepresyjnym,
poprawia nastrój i potencję.

Słowa kluczowe:
Krokus, Crocus sativus, szafran, krocyna

GF nr 04/2010 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
prof. dr hab. n. farm. Elżbieta Lidia Anuszewska
Kierownik Zakładu Biochemii i Biofarmaceutyków, Narodowego Instytutu Leków w Warszawie

Streszczenie:
Obowiązujące prawo wymaga, aby nowe związki i materiały potencjalnie mogące mieć zastosowanie w terapii, podlegały badaniom w celu oceny ich aktywności cytotoksycznej. Wprawdzie badania cytotoksyczności in vitro nie w pełni oddają działanie toksyczne in vivo, lecz mogą być doskonałą wskazówką dotyczącą mechanizmu oddziaływania na komórkę. W celu oceny aktywności cytotoksycznej badanych jest szereg parametrów związanych z żywotnością komórki, takich jak: integralność błony komórkowej, metabolizm, zdolność do replikacji. Wrażliwość komórki na działanie danego czynnika wyrażana jest wartością IC50.

Słowa kluczowe:
Cytotoksyczność, testy in vitro, IC50

GF nr 05/2010 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

mgr Justyna Kania, Katedra i Zakład Żywności i Żywienia Śląskiej Akademii Medyczne, lek. med. Adam Kabiesz Okręgowy Szpital Kolejowy w Katowicach, dr hab. n. med. Katarzyna Pawłowska-Góral, Katedra i Zakład Żywności i Żywienia Śląskiej Akademii Medycznej.

Streszczenie:
Największe narażenie skóry na działanie promieniowania ultrafioletowego na skórę przypada na pierwsze 18 lat życia, dlatego tak ważna jest ochrona przeciwsłoneczna u dzieci. Skóra dzieci,a szczególnie niemowląt, różni się od skóry dorosłego człowieka zarówno pod względem anatomicznym, jak i funkcjonalnym. Skóra dzieci jest pięciokrotnie cieńsza, tkanka podskórna jest słabo rozwinięta, naczynia krwionośne są liczne i poszerzone, co powoduje, że odczyn rumieniowy jest szybszy i bardziej nasilony niż u dorosłego.

Słowa kluczowe:
Skóra dzieci, słońce, ochrona przeciwsłoneczna

GF nr 07/2010 (cz.I) Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
GF nr 08/2010 (cz.II) Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

 

 

dr Katarzyna Wiktorska, Pracownia Mikroskopii Konfokalnej, Zakład Biologii Komórki, Narodowy Instytut Leków

Streszczenie:
Mikroskopia konfokalna jest metodą badawczą od lat stosowaną z powodzeniem w naukach biologicznych i medycznych. Celem pracy jest przybliżenie zasad tej techniki oraz przegląd zastosowań jej w naukach farmaceutycznych

Słowa kluczowe:
Mikroskop konfokalny, fluorescencja, mikrokapsułki, uwalnianie, biofilm,

GF nr 09/2010 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf. 

mgr farm. Aleksandra Dymon, apteka w Tychach

Streszczenie:
W pracy zamieszczony został opis morfologiczny,fitochemiczny oraz zastosowanie gatunków roślin posiadających aktywność
terapeutyczną oraz włókna będące surowcem w produkcji papieru. Praca zawiera informacje dotyczące występowania, preferencji glebowych, środowiskowych i klimatycznych 49 gatunków roślin (spośród 30 rodzajów systematycznych), spełniających kryteria ujęte w temacie pracy. Dodatkowo materiał zawiera definicję włókna oraz roślin włóknodajnych, porównanie włókien naturalnych pochodzenia roślinnego z jedwabiem i włóknami sztucznymi, historię rozwoju papiernictwa, etapy powstawania papieru oraz obecnie stosowane metody produkcji papieru. Praca dostarcza podstawowych informacji o użyteczności i wykorzystaniu roślin leczniczych do uzyskiwania zarówno tworzywa papierniczego jak i artykułów jego przetwarzania.

Słowa kluczowe:
rośliny lecznicze, rośliny włóknodajne, papiernictwo, morfologia, fitochemia.

GF nr 10/2010 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf. 

mgr farm. Joanna Szczęsna apteka w Opolu

Streszczenie:
Praca zawiera historyczny rys nauki o leku, opis obszaru naukowego jakim zajmowała się i zajmuje obecnie farmakognozja, uniwersyteckie poglądy na doktryny medyczne XVIII i XIX w., historię „Pamiętnika” wplecioną w historię Krakowa, życiorysy najważniejszych autorów artykułów i samego redaktora – Floriana Sawiczewskiego, a przede wszystkim analizę i interpretację teksów farmakognostycznych i pokrewnych oraz ich porównanie z aktualną wiedzą. Wiele z opisanych w pracy surowców także dziś znajduje zastosowanie w medycynie.

Słowa kluczowe:
surowiec leczniczy, farmakognozja, surowiec roślinny, historia farmacji.

GF nr 11/2010 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf. 
prof. zw. dr hab. Krzysztof Jędrzejko  dr n. farm. Piotr Kaczmarczyk

Streszczenie:
Banisteria (Banisteriopsis caapi (Spruce ex Griseb,) C.V. Morton) jest gatunkiem kwiatowym tropikalnej liany, który stosowany jest od czasów prekolumbijskich przez ludy Ameryki Południowej w celach leczniczych, religijnych i obrzędowych. Miejscowi szamani z kory jej przygotowują halucynogenny napój – ayahuasca. Zawarte w nim alkaloidy β-karbolinowe, głównie harmina i harmalina, oddziałują na ośrodkowy układ nerwowy (OUN).
Ze względu na silne właściwości inhibicyjne wyciągów z kory banisterii wobec monoaminooksydazy (MAO) trwają prace nad jej wykorzystaniem w leczeniu wielu schorzeń i dolegliwości, w tym choroby Parkinsona [Duke J.A., Bogenchutz- Godwin M.J., duCellier J.,Duke P-A.K 2002, tamże pełny wykaz bibl.].

Słowa kluczowe:
Banisteriopsis, caapi, ayahuasca, harmina, harmalina, alkaloidy β-karbolinowe, wykorzystanie w medycynie.

GF nr 12/2010 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

prof. Zofia Urbańczyk-Lipkowska, mgr Marta Sowińska


STRESZCZENIE:
Opracowanie oryginalnych leków o nowej strukturze i nowym mechanizmie działania jest w obecnych czasach procesem długotrwałym. Optymalizacja struktury chemicznej oraz konieczność wszechstronnych badań przedklinicznych i klinicznych jest kosztowna nawet dla dużych firm farmaceutycznych. Z drugiej strony, efekt terapeutyczny wielu leków obecnie stosowanych jest niewystarczający z powodu ich nieefektywnego transportu do zmienionej chorobowo tkanki lub niedostatecznego w niej stężenia. Dotyczy to w znacznym stopniu leków onkologicznych, które pomimo licznych niedoskonałości (np. toksyczności w stosunku do zdrowych komórek) często ratują życie i są lekami z wyboru. Dlatego w naukach farmaceutycznych aktualnym trendem jest poszukiwanie nowych nośników dla leków już znanych, które poprawiają ich własności farmakodynamiczne, zwiększają selektywność oraz nie wywołują odpowiedzi immunologicznej. Wśród kilku grup związków makrocząsteczkowych (polimery, liposomy, nanocząsteczki, itp.) szczególnie zaawansowane są badania nad farmaceutycznymi zastosowaniami dendrymerów.

SŁOWA KLUCZOWE:
dendrymery domino, spust, proleki, doxorubicyna, kamptotecyna.

GF nr 01/2011 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.


prof. dr hab. Elżbieta Anuszewska, Zakład Biochemii i Biofarmaceutyków Narodowy Instytut Leków

Streszczenie:
Witamina D – tradycyjnie uznawana za czynnik przeciwkrzywiczy i zapobiegający osteoporozie, obecnie jest postrzegana bardziej jako hormon steroidowy niż substancja o działaniu witaminowym. Hormonalna aktywność witaminy D odgrywa istotną rolę w utrzymaniu homeostazy wapnia i metabolizmie kości. Badania epidemiologiczne ostatnich lat wskazują także na udział witaminy D w utrzymaniu prawidłowego funkcjonowania mięśni i nerwów, układu sercowo-naczyniowego, w profilaktyce przeciwnowotworowej i cukrzycy oraz na możliwość wykorzystania jej w zahamowaniu rozwoju demencji starczej.

Słowa kluczowe:
Witamina D, metabolizm, nowe zastosowania.

GF nr 02/2011 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

prof. UJ, dr hab. Zbigniew Bela, dyrektor Muzeum Farmacji UJ w Krakowie

Streszczenie:
Wyrazy lek i leczyć są archaiczne – ich rdzeń jest
pochodzenia indoeuropejskiego, a więc wspólny dla dawnych
i współczesnych form obu tych wyrazów w wielu językach europejskich.
Medyczne znaczenie wszystkich starogermańskich odpowiedników
polskiego słowa leczyć było jednak tylko jednym
z aspektów znaczenia ogólnego: znaczyło ono przede wszystkim
tyle co „wyciągnąć” – w tym również „wyciągnąć chorobę z chorego
organizmu”. Takie znaczenie słowa leczyć („wyciągnąć”) funkcjonowało
również w języku polskim jeszcze w XVI wieku – co zostało
zaświadczone w Herbarzu Marcina Siennika (Kraków, 1568),
w przepisie na robienie niebieskiej farby („A gdy będziesz chciał
modrość z onego bochna wyleczyć...” – w znaczeniu „wyciągnąć”,
„wydobyć”). Ponadto, badania porównawcze wśród języków pozasłowiańskich definiują magiczne znaczenie słowa leczyć jako
„zamawianie, zaklinanie choroby przez lekarza-czarownika”. Istotne
w tym kontekście jest powiązanie pierwotnego znaczenia słowa
leczyć (= wyciągać) z zaklinaniem choroby przez lekarza-czarownika,
który na wypowiadaniu czy wykrzykiwaniu zaklęć nie poprzestawał
i prawdopodobnie wykonywał też gesty imitujące wyciąganie
choroby z chorego organizmu.

Słowa kluczowe:
Etymologia, indoeuropejski, lek, leczyć, wyciągnąć,
magia.

GF nr 03/2011 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.




mgr MONIKA LEPIARCZYK
Samodzielna Pracownia
Biotechnologii, Uniwersytet
Medyczny w Białymstoku

dr hab. ANNA BIELAWSKA
Samodzielna Pracownia
Biotechnologii, Uniwersytet
Medyczny w Białymstoku

dr KATARZYNA SOSNOWSKA
Zakład Farmacji Stosowanej,
Uniwersytet Medyczny
w Białymstoku

dr hab. KRZYSZTOF BIELAWSKI
Zakład Syntezy i Technologii Środków
Leczniczych, Uniwersytet Medyczny
w Białymstoku

Streszczenie:
Ludzka topoizomeraza typu II stanowi punkt uchwytu naturalnych
i syntetycznych związków o zróżnicowanej budowie strukturalnej. Wiele spośród tych leków wykazuje silne działanie przeciwnowotworowe. Reprezentują one jedną z najbardziej efektywnych grup chemioterapeutyków wykorzystywanych obecnie w leczeniu nowotworów piersi, jajników, prostaty, mięsaków, chłoniaków, jak również złośliwych nowotworów układu krwiotwórczego. Największą, a zarazem najważniejszą grupą chemioterapeutyków wśród inhibitorów ludzkiej topoizomerazy typu II są związki posiadające zdolność stabilizacji kompleksu rozszczepialnego DNA-topoizomeraza II, tzw. trucizny topoizomerazy II takie jak doksorubicyna, etopozyd, czy genisteina. Zrozumienie mechanizmu działania inhibitorów topoizomerazy II doprowadziło do syntezy szeregu nowych związków przeciwnowotworowych znajdujących się obecnie we wczesnych fazach badań klinicznych.

Słowa kluczowe:
Leki przeciwnowotworowe, ludzka topoizomeraza typu II, inhibitory
topoizomerazy II

GF nr 04/2011 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

mgr farm. Michał Pstrągowski
GIF, Departament Nadzoru, Warszawa
Apteka Ordynacka, Warszawa

Streszczenie:
Nadrzędnym celem terapii przeciwnowotworowej jest zwiększenie skuteczności
terapeutycznej i ograniczenie działań niepożądanych. Powyższe wymagania spełnia molekularna terapia celowana ukierunkowana na swoiste struktury komórek patologicznych.Dużą nadzieję wiąże się z inhibitorami kinazy tyrozynowej, wpływającymi na proces przekazywania sygnału. Istotne znaczenie posiada imatynib, erlotynib i gefi tynib – skuteczny wobec raka płuc opornego na klasyczną chemioterapię. Perspektywicznym punktem uchwytu może być również białko ras (tipyfarnib), proteasomy (bortezomib), a także kinazy m-TOR (rapamycyna). Trwają również badania nad aktywnością białek szoku cieplnego, które decydują o rozwoju transformacji nowotworowej.

Słowa kluczowe:
molekularna terapia celowana, kinazy tyrozynowe, gefi tynib, przewlekła
białaczka szpikowa, inhibitory proteasomów, białko ras, rapamycyna, chaperony

GF nr 05/2011 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

prof. Elżbieta Anuszewska
Narodowy Instytut Leków, Warszawa

Streszczenie:
Witamina K, której pierwotną funkcją jest utrzymanie procesu krzepnięcia
krwi na właściwym poziomie, obecnie jest wiązana z szeregiem innych procesów jak: metabolizm kości, zwapnienie naczyń krwionośnych, funkcjonowanie OUN, czy nowotwory. Witamina K będąc kofaktorem karboksylazy zapewnia γ-karboksylację reszt glutaminowych uaktywniając takie białka jak: osteokalcyna, macierz białka Gla, czy białko S i C. Nieukarboksylowane białka pozostają biologicznie nieczynne i stanowią ryzyko szeregu chorób cywilizacyjnych, w tym osteoporozy.

Słowa kluczowe:
Witamina K, metabolizm kości, osteoporoza, żywienie.

GF nr 06/2011 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
prof. Elżbieta Anuszewska
Narodowy Instytut Leków, Warszawa

Streszczenie:
Witamina K będąc kofaktorem karboksylazy zapewnia γ-karboksylację
reszt glutaminowych i uaktywnia takie białka, jak: osteokalcyna, macierz białka
Gla, czy białko S i C. Nieukarboksylowane białka pozostają biologicznie nieczynne
i stanowią ryzyko występowania szeregu chorób cywilizacyjnych jak: osteoporoza,
miażdżyca, nowotwory, czy schorzenia neurodegeneracyjne.

Słowa kluczowe: Witamina K, schorzenia cywilizacyjne, żywienie.

GF nr 07/2011 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf. 
Przyszłość leczenia astmy

FILIP RÓŻEWSKI
student IV roku Wydziału
Farmaceutycznego WUM

Streszczenie: Astma jest problemem w skali światowej. Zwłaszcza w przypadku ciężkiej postaci choroby obecna terapia przeciwastmatyczna pozostawia wiele do życzenia. Udało się otrzymać nowe, dłużej działające pochodne, które oznaczono skrótowo LABA, LAMA a także nitrowane pochodne ICS. Kolejnym przełomem było pojawianie się immunoterapeutyków, modulatorów syntezy i wyrzutów cytokin, głównie przeciwciał (omalizumab) w terapii przeciwastmatycznej. Wraz z rozwojem immunologii i wiedzy o biochemicznych mechanizmach choroby do badań kierowane są kolejne związki.

Słowa kluczowe: astma, ICS, LABA, LAMA, MABA, NO, modulatory cytokin, omalizumab.

GF nr 11/2011 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

mgr farm. KATARZYNA BASISTA doktorantka, Katedra Farmakodynamiki, Wydział Farmaceutyczny, Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum

dr n. farm. KRYSTIAN SODZAWICZNY Katedra Kosmetyki Profilaktycznej i Leczniczej Małopolska Wyższa Szkoła Zaw. im. J. Dietla w Krakowie

Streszczenie: Astma jest problemem w skali światowej. Zwłaszcza w przypadku ciężkiej postaci choroby obecna terapia przeciwastmatyczna pozostawia wiele do życzenia. Udało się otrzymać nowe, dłużej działające pochodne, które oznaczono skrótowo LABA, LAMA a także nitrowane pochodne ICS. Kolejnym przełomem było pojawianie się immunoterapeutyków, modulatorów syntezy i wyrzutów cytokin, głównie przeciwciał (omalizumab) w terapii przeciwastmatycznej. Wraz z rozwojem immunologii i wiedzy o biochemicznych mechanizmach choroby do badań kierowane są kolejne związki.

Słowa kluczowe: pyłek pszczeli, aktywność biologiczna pyłku pszczelego, pyłek w kosmetologii, pyłek w farmacji.

GF nr 12/2011 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
Wszystkie artykuły naukowe z lat 2010 - 2011 w jednym folderze skompresowanym (format .zip)


Jolanta Solecka
Joanna Zajko
Aleksandra Rajnisz
Magdalena A. Postek
Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego
Państwowy Zakład Higieny

Streszczenie: Związki pochodzenia naturalnego stanowią ważne źródło pożądanych aktywności biologicznych. Charakteryzują się dużym zróżnicowaniem budowy chemicznej. Jedną z metod szybkiego i wydajnego poszukiwania nowych leków przez firmy farmaceutyczne jest nowoczesna technika HTS (high-throughput screening).

Słowa kluczowe: związki naturalne, metabolity, HTS, biblioteki

GF nr 1/2012 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

Jolanta Solecka
Joanna Zajko
Aleksandra Rajnisz
Magdalena A. Postek

Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego
Państwowy Zakład Higieny

Streszczenie: W pracy przedstawiono zagadnienia dotyczące antydepresyjnego działania tramadolu. Dokonano przeglądu dostępnego piśmiennictwa naukowego pod kątem badań przedklinicznych potwierdzających właściwości przeciwdepresyjne tramadolu oraz wyjaśniających mechanizm tego działania.

Słowa kluczowe:
tramadol, depresja, badania przedkliniczne

GF nr 2/2012 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

dr n. ekon. Aleksandra Czerw
WUM, Wydział Nauki o Zdrowiu, Zakład i Katedra Zdrowia Publicznego
Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego, Państwowy Zakład Higieny

Streszczenie: Dzięki jednej z podstawowych zasad funkcjonowania Unii Europejskiej – swobodnemu przepływowi towarów, możliwe jest istnienie zjawiska importu równoległego w przemyśle farmaceutycznym. Celem artykułu jest przedstawienie ekonomicznych czynników wpływających na zjawisko importu równoległego w przemyśle farmaceutycznym. W realizacji powyższego celu przedstawiono determinanty wpływające na obecność, formę i skalę importu równoległego oraz ekonomiczne
konsekwencje tego zjawiska w skali mikro- i makroekonomicznej.

Słowa kluczowe: import równoległy, produkt leczniczy, rynek farmaceutyczny

GF nr 3/2012 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

Włodzimierz Bialik, Ewa Blacha, Robert Janiec
Zakład Farmakoekonomiki Katedry Nauk Społecznych, Wydział Farmaceutyczny z Oddziałem Medycyny Laboratoryjnej
Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach

Streszczenie: W tworzeniu strategii marketingowych bardzo długo pomijano zmysły (z wyjątkiem wzroku i słuchu), nie mówiąc już o ich celowym wykorzystaniu. Obecnie specjaliści ds. marketingu zalecają, aby wszystkie produkty, sklepy a nawet apteki projektować w sposób umożliwiający pobudzanie wszystkich pięciu zmysłów. Takiej stymulacji klient najczęściej nie jest w stanie się oprzeć.
Obraz jest lepiej zapamiętywany, gdy towarzyszy mu dźwięk, zapach lub smak. Z tego powodu sklepy pachną wanilią lub melonem, słychać odpowiednio dobraną muzykę, są zaaranżowane tak, aby produkty były łatwo dostępne dla klientów. Coraz częściej klienci mają możliwość wzięcia udziału w degustacji lub pokazie. Wszystkie te zabiegi mają na celu zwiększenie atrakcyjności produktu lub marki w oczach klienta i wzbudzenie w nim przekonania, że produkt jest mu niezbędny.

Słowa kluczowe: marketing sensoryczny, apteka

GF nr 11/2012 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
mgr farm. Piotr Merks
Zakład Opieki Farmaceutycznej,
Wydział Farmaceutyczny, WUM

Streszczenie: Artykuł zawiera krótką charakterystykę innowacyjnego systemu powtarzania recept dla pacjentów przez apteki otwarte. Podstawowym narzędziem systemu są recepty z datą przyszłą. Procedury tego typu zostały wprowadzone w krajach takich jak Australia, Nowa Zelandia, Kanada, Stany Zjednoczone, Irlandia Północna czy Wielka Brytania i doskonale tam funkcjonują. Całość działań prowadzonych w ramach tego systemu ma na celu zoptymalizowanie pracy lekarza i farmaceuty. Ogranicza się czas lekarzy poświęcany dotąd na przepisywanie leków, natomiast dyspozycję leków i opiekę nad pacjentem przewlekle chorym powierza się farmaceutom. W Wielkiej Brytanii stanowi to element opieki farmaceutycznej świadczonej przez apteki otwarte. Wszystkie te działania służą poprawie jakości życia pacjentów cierpiących na choroby przewlekłe.

Słowa kluczowe: Recepty z datą przyszłą, przepisywanie leków, współpraca lekarz - farmaceuta

GF nr 12/2012 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
 

:: 2 0 1 3 ::

mgr farm. Joanna Paprotna-Kwiecińska
PGF-Hurt Sp. z o.o.
dr n. med. Magdalena Hartman
prof. dr hab. n. med.
Barbara Błońska-Fajfrowska
Wydz. Farmaceutyczny z O.M.L.,
Śląski Uniwersytet Medyczny
w Katowicach


Streszczenie:
Dominuje pogląd, że należy ograniczać spożycie leków przeciwbakteryjnych do minimum. Na przestrzeni lat 1995-2010 zmniejszyła się zarówno globalna sprzedaż tych leków, jak i sprzedaż przypadająca na 1 mieszkańca, co może świadczyć o coraz bardziej kontrolowanym stosowaniu leków przeciwbakteryjnych. Zmniejszenie ilości przy wzroście wartości sprzedaży leków przeciwbakteryjnych może mieć związek ze stosowaniem nowszych generacji leków.

Słowa kluczowe:
antybiotyki, spożycie leków przeciwbakteryjnych, podgrupa terapeutyczna J01, sprzedaż hurtowa antybiotyków

GF nr 01/2013 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

Danuta Szkutnik-Fiedler, Justyna Prus, Edmund Grześkowiak
Katedra i Zakład Farmacji Klinicznej i Biofarmacji, UM w Poznaniu

Streszczenie:
W pracy przedstawiono ogólną charakterystykę sepsy, podano obowiązujące
nazewnictwo, opisano zaburzenia czynności organizmu i postępowanie terapeutyczne w czasie sepsy i wstrząsu septycznego.

Słowa kluczowe:
sepsa, wstrząs septyczny, endotoksemia

GF nr 02/2013 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
 
mgr farm. Katarzyna Basista, doktorantka, Katedra Farmakodynamiki, Wydz. Farmaceutyczny UJ, Collegium Medicum

Streszczenie: Miód jest surowcem naturalnym wytwarzanym przez pszczoły Apis mellifica z zebranego przez nie nektaru kwiatowego lub ze spadzi. Posiada nie tylko walory smakowe, ale działa wzmacniająco i odżywczo na organizm ludzki. Nie jest lekiem, ale jako środek spożywczy może mieć zastosowanie wspomagające w profilaktyce chorób. Niestety, ciągle jest on niedoceniany jako składnik codziennej lekkostrawnej diety, co odzwierciedla niskie spożycie miodu w Polsce
na tle innych państw europejskich.

Słowa kluczowe: miód, aktywność biologiczna miodu, miód w żywności, prozdrowotne
właściwości miodu.

GF nr 03/2013 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

dr n. farm. Andrzej Czyrski
mgr farm. Iwona Kazińska
Katedra i Zakład Farmacji Fizycznej
i Farmakokinetyki, UM w Poznaniu

Streszczenie:
Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) stanowią szeroką grupę preparatów. Ze względu na ich łatwą dostępność i przeciwzapalną aktywność należy zachować ostrożność w ich stosowaniu. Stosowane w lecznictwie pochodne kwasu 2-arylopropionowego to mieszaniny dwóch enancjomerów, z których każdy może mieć inną aktywność farmakologiczną.

Słowa kluczowe:
Niesteroidowe leki przeciwzapalne, pochodne kwasu 2-arylopropionowego, ibuprofen, ketoprofen, flurbiprofen, naproksen

GF nr 04/2013 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
dr hab. n. farm. Joanna Nowakowska,
mgr farm. Paweł Rogulski,
stud. V. r. Krzesimir Ciura,
doktorant Piotr Pikul
Katedra i Zakład Chemii Fizycznej,
Wydz. Farmaceutyczny, Gdański Uniwersytet Medyczny

Streszczenie;
Hormonalna terapia zastępcza (HTZ) to system opieki medycznej dla kobiet w okresie okołomenopauzalnym oraz po menopauzie. Jest on oparty na założeniu, że leczenie może zapobiec dyskomfortowi życia spowodowanemu zmniejszoną ilością krążących we krwi hormonów. Polega ona na stosowaniu jednej lub więcej grup leków mających na celu zwiększenie poziomu hormonów krążących we krwi. Głównymi stosowanymi grupami hormonów są estrogeny, progesteron oraz progestageny.

Słowa kluczowe:
terapia hormonalna zastępcza, menopauza, okres przedmenopauzalny, fitoestrogeny

GF nr 05/2013 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
mgr inż. Sebastian Czajka, doktorant
mgr inż. Karol Kluczek, doktorant
prof. dr hab. n. farm. Andrzej Stańczak,
kierownik Zakładu Zakład Farmacji Szpitalnej, Wydz. Farmaceutyczny, UM w Łodzi

Streszczenie:
Proces uwalniania substancji czynnej do otaczającego lek medium jest kluczowy dla jakości produktu końcowego. Standardowo wykonywane testy in vitro posiadają liczne ograniczenia oraz są czasochłonne. Zastosowanie nowoczesnych technik in silico pozwala na przeprowadzenie komplementarnych badań, co skutkuje dogłębną wiedzą na temat procesu technologicznego oraz zastosowanych materiałów wyjściowych.

Słowa kluczowe:
Badanie dostępności farmaceutycznej, uwalnianie substancji czynnej, in silico, modelowanie procesów biochemicznych, korelacja IVIV.

GF nr 06/2013 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
Aleksandra Kubala
studentka V roku
Wydział Farmaceutyczny
z Oddz. Medycyny Lab. WUM

Streszczenie:
Wyspecjalizowane szlaki metaboliczne zachodzące w roślinach powodują powstawanie metabolitów wtórnych. Wiele spośród nich posiada duże znaczenie dla zdrowia człowieka. Zasoby naturalne roślin są ograniczone, a skomplikowana struktura fitofarmaceutyków często uniemożliwia ich otrzymanie na drodze syntez chemicznych. Zastosowanie kultur komórek roślinnych, biotransformacji, elicytacji, immobilizacji, kultur korzeni włośnikowatych, roślin transgenicznych czy technologii inżynierii metabolicznej pozwala pozyskiwać aktywne związki z roślin i zwiększać wydajność ich otrzymywania. Wykorzystanie osiągnięć biotechnologii i biologii molekularnej otwiera ciągle nowe perspektywy w dziedzinie ochrony zdrowia.

Słowa kluczowe:
Metabolity wtórne, kultury komórek roślinnych, elicytacja, immobilizacja, biotransformacja, korzenie włośnikowate, inżynieria metaboliczna, rośliny transgeniczne

GF nr 09/2013 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf
Monika Walczak
studentka VI roku
Wydział Farmaceutyczny
z Oddz. Medycyny Lab. WUM
Konsultacja naukowa:
dr hab. n. farm. Jadwiga Turło

Streszczenie:
Trufle są podziemnymi workowcami żyjącymi w symbiozie z korzeniami drzew i krzewów. Posiadają nie tylko walory smakowe, ale również działanie prozdrowotne, które w przyszłości, po zaakceptowaniu przez środowisko medyczne, można będzie zastosować w terapii i prewencji chorób.
Trufle są najbardziej rozpowszechnione we Włoszech i Francji. W Polsce są to grzyby wciąż mało znane, występujące na nielicznych stanowiskach. W sierpniu 2007 roku zebrano ze stanowisk naturalnych 0,5 kg trufli letniej, która posłużyła do założenia pierwszego w naszym kraju ogrodu truflowego.

Słowa kluczowe:
trufle, ogrody truflowe, właściwości odżywcze trufli, właściwości biologiczne trufli, kosmetyki, anty-age

GF nr 10/2013 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
 
Dominika Pietrzyk
studentka V roku
Wydz. Farmaceutyczny WUM
Koło naukowe „Free radicals”

Streszczenie:
Modafinil jest stosowany w leczeniu hipersomnii. Stosowanie go poza wskazaniami (w celu osiągania lepszych wyników w nauce, zwiększenia aktywności, lub w przypadku jet lag) jest bardzo popularne. Jednak wyniki badań dotyczące takiego zastosowania są niejednoznaczne, a działania niepożądane przewyższają ewentualne korzyści.

Słowa kluczowe:
Modafinil, senność, zmęczenie, narkolepsja, praca zmianowa, psychostymulanty.

GF nr 11/2013 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
 
Magdalena Orłowska
Włodzimierz Bialik, Ewa Blacha,

Robert Janiec
Zakład Farmakoekonomiki
Katedry Nauk Społecznych
Wydział Farmaceutyczny z Oddz.
Medycyny Laboratoryjnej
Śląski Uniwersytet Medyczny
w Katowicach

Streszczenie: Rosnąca konkurencja między aptekami wymusza obniżki marż, a w dużych miastach rynek apteczny jest tak bardzo nasycony, że pozyskanie nowych klientów jest niezmiernie trudne. Z tego względu apteki starają się korzystać z różnorodnych narzędzi marketingowych. Jednak całkowity sukces przedsiębiorstwa i jego polityki marketingowej zależy od odpowiedniego doboru instrumentów marketingowych, które muszą być dostosowane do potrzeb pacjentów. W pierwszej kolejności, aby odpowiednio dobrać instrumenty marketingowe, należy poznać zachowania nabywców. W niniejszej publikacji przedstawiona zostanie analiza tych zachowań nabywców, które są szczególnie przydatne z punktu widzenia apteki.

Słowa kluczowe: marketing, konkurencja, zachowania pacjentów

GF nr 12/2013 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
:: 2 0 1 4 ::

dr n. farm. Marek Malinowski
doradca ds. farmaceutycznych, Apteki NOVA/DOZ

Streszczenie:
W pracy przedstawiono ogólną budowę i funkcję górnych dróg oddechowych, najczęściej występujące schorzenia i ich przyczyny, surowce roślinne stosowane w terapii górnych dróg oddechowych.

Słowa kluczowe:
Górne drogi oddechowe, schorzenia i przyczyny, fitoterapia.

GF nr 1/2014 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
mgr farm. Krzesimir Ciura,
dr hab. n. farm. Joanna Nowakowska
Katedra i Zakład Chemii Fizycznej Wydział Farmaceutyczny, Gdański Uniwersytet Medyczny

Streszczenie:
Echinokandyny są wielkocząsteczkowymi antybiotykami lipopeptydowymi, które zakłócają proces powstawania ściany komórkowej grzybów. Te nowe leki są inhibitorami syntezy β – (1,3)- D-glukanu. Wykazują szybkie działanie  grzybobójcze w stosunku do większości Candida spp i grzybostatyczne w stosunku do Aspergillus spp. Obecnie dla użytku klinicznego dostępne są trzy półsyntetyczne pochodne echinokandyny: kaspofungina, mykafungina i  anidulafungina. Leki te są podawane raz na dobę w formie dożylnych wlewów. Ich skuteczność w terapii kandydozy jest podobna do amfoterycyny B, przy zdecydowanie niższej toksyczności.

Słowa kluczowe:
Echinokandyny, anidulafungina, kaspofungina, mykafungina
 
GF nr 2/2014 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

Marcin Szwarc
student V roku
Wydz. Farmaceutycznego WUM

Streszczenie
Terapia genowa jest stosunkowo nową i szybko rozwijającą się gałęzią leczenia nowotworów. Polega na zmianie genomu komórki poprzez wprowadzenie znanego genu za pomocą wektorów wirusowych (adenowirusy, retrowirusy, lentiwirusy, AAV Adeno-associated virus, wirusy opryszczki, hybrydowe wektory wirusowe) oraz niewirusowych. Niszczenie komórek nowotworowych obejmuje różne strategie pośrednie i bezpośrednie. Wydaje się, że dzięki terapii genowej
uda się w przyszłości skutecznie leczyć wiele chorób, w tym

Słowa kluczowe
terapia genowa nowotworów, wektory, nośniki niewirusowe, perspektywy
terapii genowej.

GF nr 3/2014 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

mgr farm. Krzesimir Ciura,
dr hab. n. farm. Joanna Nowakowska

Katedra i Zakład Chemii Fizycznej
Wydziału Farmaceutycznego
Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego

Streszczenie:
Gruźlica jest jedną z groźniejszych, a jednocześnie najbardziej  rozpowszechnionych chorób zakaźnych na świecie. Wzrost oporności prątków na leczenie staje się coraz większym problemem dla współczesnej medycyny i może w przyszłości znacząco komplikować farmakoterapię. Bedaquilin (znany też pod handlową nazwą Sirturo, lub TMC207) jest pierwszym od ponad 40
lat chemioterapeutykiem, należącym do nowej klasy leków przeciwgruźliczych, dopuszczonym do leczenia przez FDA w Stanach Zjednoczonych. Posiada on unikalny mechanizm działania, który stanowi alternatywę dla obecnie stosowanych leków. Wiąże się z syntazą ATP, hamując jej aktywność. Najczęstszymi działaniami niepożądanymi obserwowanymi w trakcie leczenia Sirturo były nudności, bóle stawów i bóle głowy. Istotnym klinicznie działaniem niepożądanym było wydłużenie odstępu QT na elektrokardiogramie.

Słowa kluczowe:
wielolekooprna gruźlica, bedaquilin, Sirturo

GF nr 4/2014 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

 

mgr farm. Natalia Krajewska
Apteka CROSS PHARM Żory

Streszczenie
W trakcie trwania ciąży pojawiają się dolegliwości, które bez zastosowania odpowiedniego leczenia są trudne do zwalczenia. Dlatego bezpieczeństwo stosowania leków oraz ich oddziaływanie na płód jest bardzo istotne. Niektóre z nich mogą bowiem przenikać przez łożysko i zwiększać ryzyko anomalii rozwojowych u płodu. Wśród najczęściej przyjmowanych leków znajdują się: przeciwcukrzycowe, przeciwdepresyjne, przeciwpadaczkowe, hipotensyjne, przeciwhistaminowe oraz antybiotyki. 

Słowa kluczowe
ciąża, leki OTC, leki przeciwcukrzycowe, przeciwdepresyjne, przeciwpadaczkowe,
hipotensyjne, przeciwhistaminowe, antybiotyki

 GF nr 5/2014 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

Anna Mazurek, Joanna Woś, Joanna Rowińska, Izabela Tyra, Aleksandra Jurak, Weronika Sołowiej, Monika Dobrowolska, Dawid Frajnt
– Studenckie Koło Naukowe „Farmacja Społeczna” przy Katedrze i Zakładzie Farmacji Stosowanej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie
Opiekun SKN: dr Mariola Drozd

Wstęp
Polska jest krajem, w którym stosowanie leków jest bardzo rozpowszechnione.
Zajmuje drugie miejsce (po Francji) pod względem spożycia leków (ilościowo); statystyczny Polak zużywa około 30 opakowań jednostkowych rocznie. To bardzo wysokie spożycie, stwarzające poważne zagrożenia związane z działaniami
niepożądanymi leków i lekomanią.

GF nr 7/2014 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf .

Mgr farm. Katarzyna Basista-Sołtys
doktorantka, Katedra Farmakodynamiki, Wydział Farmaceutyczny,
Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum

Streszczenie:
Gymnema sylvestre jest rośliną tradycyjnie wykorzystywaną w medycynie ajurwedyjskiej do leczenia cukrzycy. Obecnie znalazła zastosowanie w Europie jako środek wspomagający w leczeniu cukrzycy typu I i II oraz normujący poziom cukru u osób z nietolerancją glukozy. Istnieją też badania z zastosowaniem tej rośliny jako środka wspomagającego odchudzanie. Dowiedziono w licznych testach pozytywny wpływ na komórki beta trzustki, a tym samym na zwiększenie wydzielania insuliny. W artykule przeglądowym omówiono potencjalne
mechanizmy działania wyciągu, dostępne badania przedkliniczne oraz kliniczne na populacji zdrowych ochotników oraz chorych z cukrzycą typu I i II. 

Słowa kluczowe:
Gymnema sylvestre, cukrzyca, gurmar, poziom cukru, rośliny w cukrzycy

GF nr 9/2014 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

 

Sara Zawadzka
studentka medycyny I Wydział Lekarski,
Warszawski Uniwersytet Medyczny

dr n. med. Maria Teresa Płazińska
Zakład Medycyny Nuklearnej
Warszawski Uniwersytet Medyczny

Streszczenie
Choroby stawów są grupą schorzeń, które upośledzają codzienne funkcjonowanie i obniżają jakość życia. Patologie prowadzące do degeneracji stawów mają często nieodwracalny charakter. Wówczas leczenie musi być przeprowadzone na poziomie stawu, aby ograniczać zwyrodnienie i likwidować ból. W pracy zawarto podstawowe informacje na temat miejscowego leczenia stanów zapalnych stawów za pomocą radioizotopów – metody skutecznej oraz bezpiecznej dla pacjenta.

Słowa kluczowe
radiosynowektomia, radioizotopy, choroby zapalne stawów, promieniowanie
beta

GF nr 10/2014 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

 

dr n. farm. Magdalena Markowicz-Piasecka,
asystent w Zakładzie Chemii Farmaceutycznej, Analizy Leków i Radiofarmacji
Uniwersytetu Medycznego w Łodzi

Prof. dr hab. Elżbieta Mikiciuk-Olasik,
kierownik Zakładu Chemii Farmaceutycznej, Analizy Leków i Radiofarmacji
Uniwersytetu Medycznego w Łodzi

Streszczenie
Kompleksy metali o właściwościach paramagnetycznych znalazły zastosowanie jako środki kontrastowe do badań z zastosowaniem rezonansu magnetycznego (MRI). Podanie preparatów kontrastujących pozwala na uzyskanie bardziej wartościowego diagnostycznie obrazu, w porównaniu do badania MRI bez środka kontrastowego, szczególnie w stanach chorobowych prowadzących do zaburzeń czynności bariery krew-mózg oraz w chorobach nowotworowych. W niniejszej publikacji przedstawiono stosowane w diagnostyce magnetycznego rezonansu
jądrowego związki kompleksowe gadolinu – pierwiastka o właściwościach paramagnetycznych.

Słowa kluczowe
związki kompleksowe gadolinu, magnetyczny rezonans jądrowy (MRI)

GF nr 11/2014 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

prof. Zofia Urbańczyk-Lipkowska
mgr Emilia Łukasik
Instytut Chemii Organicznej PAN

Streszczenie
Kurkumina, naturalny polifenol wyizolowany z kłącza rośliny Curcuma longa, o właściwościach przeciwutleniających i przeciwzapalnych, jest jedną z niewielu substancji przechodzących przez barierę krew-mózg. Ostatnio stwierdzono, że barwi ona złogi peptydów β-amyloidowych powstałych w chorobie Alzheimera, rozpuszcza je i zapobiega ich powstawaniu. Praca przedstawia wyniki ostatnich
badań klinicznych i przedklinicznych kurkuminy w kierunku zastosowania w prewencji i leczeniu chorób neurodegeneracyjnych.

Słowa kluczowe
choroby neurodegeneracyjne, złogi β-amyloidu, choroba Alzheimera, choroba Parkinsona, naturalne polifenole, kurkumina, stres oksydacyjny, bariera krew–mózg

 GF nr 12/2014 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

 

:: 2 0 1 5 ::

mgr farm. Natalia Krajewska
doktorantka Katedry i Zakładu Analizy Instrumentalnej Wydziału Farmaceutycznego
z OML w Sosnowcu, Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach

Streszczenie
Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) powszechnie uznawane są jako bezpieczne. Jednakże ich przewlekłe stosowanie, niewłaściwe zażywanie bądź przedawkowanie może powodować wystąpienie skutków niepożądanych.
Bardzo często chorobom towarzyszy ból, stan zapalny czy stan podgorączkowy. Z tego powodu NLPZ stanowią jedną z najbardziej popularnych grup leków. Pacjenci chętnie po nie sięgają, często błędnie myśląc, że leki dostępne bez recepty (OTC) nie mogą mieć negatywnego wpływu na funkcjonowanie organizmu człowieka.
Tak duża popularność tej grupy farmaceutyków sprawia, że stale zmierza się do opracowywania i rozwijania szybkich, selektywnych, wydajnych i czułych metod analitycznych, umożliwiających ich dokładne oznaczanie. Oznaczeń dokonuje się w próbkach pochodzenia biologicznego, zwierzęcego oraz próbkach środowiskowych. Stanowi to ważny cel, do którego należy dążyć. Do wykrywania i określania stężeń NLPZ wykorzystuje się technikę chromatografii gazowej sprzężonej z tandemową
spektrometrią mas (GC/MS/MS), która spełnia kryteria dotyczące wyboru techniki wykonywanych oznaczeń

Słowa kluczowe
niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), chromatografia gazowa sprzężona z tandemową spektrometrią mas (GC/MS/MS), próbki środowiskowe, próbki biologiczne, próbki zwierzęce

GF nr 1/2015 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

 

mgr farm. Patrycjusz Kołodziejczyk
dr hab. Wojciech Miltyk
Samodzielna Pracownia Analizy Leków
Uniwersytet Medyczny w Białymstoku

Wstęp:

Uzależnienie od niektórych preparatów OTC jest coraz większym
problemem społecznym. Niektóre substancje uzależniające
zostały już wprowadzone na listę leków dostępnych wyłącznie
na receptę, co ograniczyło ich sprzedaż.

GF nr 2/2015 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.  

mgr farm. Aleksandra Lewandowska
Collegium Medicum UMK

Streszczenie
„Apteka Królewska” była najstarszą, największą i najlepiej prosperującą placówką w Toruniu. Na przestrzeni lat znajdowała się w posiadaniu kolejnych farmaceutów. Na początku XIX wieku trafiła w ręce niemieckiej rodziny aptekarzy, a po wojnie stała się apteką państwową.

Słowa kluczowe
Toruń, „Apteka Królewska”, Apteka „Pod Orłem”, 1920-1951, historia aptekarstwa,
Heiningerowie, upaństwowienie, rewizje apteczne

GF nr 3/2015 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

mgr farm. Natalia Krajewska
doktorantka Zakładu Analizy Instrumentalnej Katedry Analizy Instrumentalnej
Wydz. Farmaceutyczny z OML w Sosnowcu
Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach

Streszczenie
Antybiotyki są szeroko rozpowszechnione w lecznictwie. Odnajdują zastosowanie w zwalczaniu infekcji bakteryjnych, ale także w innych jednostkach chorobowych. Zażywanie ich wiąże się z występowaniem działań niepożądanych. Dotyczy to zarówno osób dorosłych, jak i dzieci. Często występującym efektem ubocznym jest biegunka. Aby temu zapobiec, niezbędne jest stosowanie probiotyków, które ochraniają florę jelitową w trakcie antybiotykoterapii, ale także pomagają odbudować ją po zakończonym leczeniu. Probiotyki to żywe, niepatogenne szczepy mikroorganizmów, które w odpowiednich ilościach korzystnie działają na organizm gospodarza. Bakterie probiotyczne ochraniają przed infekcjami
i wspomagają odbudowę środowiska naturalnego. Jednak pojawiają się wątpliwości, czy stosowane antybiotyki nie wykazują negatywnego działania w stosunku do przyjmowanych bakterii probiotycznych.

Słowa kluczowe
antybiotyki, probiotyki, prebiotyki, synbiotyki, biegunka

GF nr 4/2015 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

dr n. farm. Agnieszka Szewczyk,
adiunkt Wydział Farmaceutyczny CM UJ
Wojciech Paździora,
student IV roku Wydział Farmaceutyczny CM UJ

Streszczenie
Ruta zwyczajna (Ruta graveolens L.) z rodziny Rutowatych (Rutaceae) to roślina naturalnie występująca w obszarze Morza Śródziemnego. Charakteryzuje się bardzo bogatym składem chemicznym, w którym można wyróżnić m.in. alkaloidy, flawonoidy, kwasy fenolowe, kumaryny. Surowcem leczniczym są liście oraz ziele, mające właściwości spazmolityczne, żółciopędne, uszczelniające i wzmacniające naczynia krwionośne.

Słowa kluczowe
Ruta zwyczajna, Ruta graveolens, kumaryny, antykoncepcja, stwardnienie rozsiane

 GF nr 9/2015 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

 

mgr farm. Maria Lis

Streszczenie
Niniejszy artykuł przedstawia rozwój aptekarstwa bydgoskiego. Położenie geograficzne miasta miało wpływ na powstanie licznych kramów, z czasem również aptek. Natomiast burzliwe dzieje miasta często hamowały ich rozwój. Dużo uwagi poświęciłam dziejom apteki „Pod Niedźwiedziem”, starając się przybliżyć losy jej właścicieli, a także proces przejmowania aptek przez władze państwa. Analiza jej dziejów nasuwa wiele pytań, na które nadal brakuje jednoznacznej odpowiedzi.

Słowa kluczowe
apteka, aptekarz, historia farmacji, Bydgoszcz, Apteka „Pod Niedzwiedziem”, Ignacy Rochon, upaństwowienie, ustawy, apteka jezuicka

GF nr 10/2015 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

mgr farm. Natalia Krajewska
doktorantka Katedry Analizy Instrumentalnej Wydz. Farmaceutycznego z OML
w Sosnowcu Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach

Streszczenie
Dna moczanowa to przewlekła choroba metaboliczna, charakteryzująca się ostrym napadowym zapaleniem stawów. Jest następstwem powstawania i odkładania się monosodowych kryształów kwasu moczowego w obrębie stawów i tkanki okołostawowej. We krwi może rozpuścić się określona ilość kwasu moczowego. Jeśli jego dopuszczalna ilość zostanie przekroczona, zaczyna krystalizować, co w konsekwencji prowadzi do powstawania i odkładania się złogów ograniczających ruchomość. Dna moczanowa znacznie częściej występuje u mężczyzn, ale pojawia się również u kobiet – najczęściej w wieku pomenopauzalnym. Diagnostyka oparta jest na rekomendacjach dotyczących rozpoznawania i leczenia dnawego zapalenia stawów. Nowe metody diagnostyczne dają możliwość szybkiego rozpoczęcia leczenia i zahamowania rozwoju procesu zapalnego. Istotne jest nie tylko
wprowadzenie leczenia farmakologicznego, ale także zmiana diety i stylu życia.

Słowa kluczowe
Dna moczanowa, hiperurykemia, allopurinol, kolchicyna, niesteroidowe leki przeciwzapalne

 GF nr 11/2015 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

 

 

Tomasz Kołudzki
student V roku prawa na Wydziale Prawa i Administracji
Uniwersytet Łódzki

Streszczenie
Od 2012 r. obowiązuje bezwzględny zakaz prowadzenia reklamy działalności aptek. Przepis ten w praktyce wywołuje wiele wątpliwości, bowiem ustawodawca nie zdefiniował pojęcia „reklamy działalności” ani nie wskazał przykładów zakazanej działalności. Zadanie to należy do sądów. W niniejszej publikacji zostaną przedstawione wypracowane w orzecznictwie pojęcia i reguły reklamy aptek.

Słowa kluczowe
apteka, reklama, orzecznictwo, sądy, prawo, zakaz

 GF nr 12/2015 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

:: 2 0 1 6 ::

mgr farm. Marzena Świątek
„Apteka Słoneczna”, Sieradz

Streszczenie:
Stwardnienie rozsiane jest przewlekłą i nieuleczalną chorobą ośrodkowego układu nerwowego oraz jedną z najczęstszych przyczyn niepełnosprawności neurologicznej wśród młodych
ludzi. Choroba atakuje osoby w pełni aktywne zawodowo, rozwijające kariery, zakładające własne rodziny, czyli w okresie największej aktywności życiowej. Ponieważ nie jest znana przyczyna choroby, nie ma leku mogącego ją wyleczyć. W terapii stosuje się leki mające na celu zatrzymanie
rozwoju choroby oraz zmniejszenie nasilenia objawów. Poszukiwane są coraz to nowe opcje terapeutyczne. Badania kliniczne obejmują przeciwciała monoklonalne, komórki macierzyste,
systemy transdermalne.

Słowa kluczowe:
stwardnienie rozsiane, leki immunomodelujące, leki immunosupresyjne, leczenie objawowe, mielina

GF nr 1/2016 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

mgr farm. Patrycjusz Kołodziejczyk
dr hab. n. farm. Wojciech Miltyk
Samodzielna Pracownia Analizy Leków
Uniwersytet Medyczny w Białymstoku

Streszczenie:
Leczenie antybiotykami może zakłócać skład mikroflory bakteryjnej przewodu pokarmowego co może skutkować wystąpieniem wielu działań niepożądanych. Liczne badania potwierdzają, że do ograniczenia negatywnych skutków  przyjmowania antybiotyków wskazane jest podawanie probiotyków. W przypadku ich użycia istotne jest zastosowanie nie tylko właściwego szczepu bakterii, ale także odpowiedniej ilości mikroorganizmów podawanych we właściwej
postaci.

Słowa kluczowe:
probiotyk, biegunka, antybiotyk, jogurt, szczep bakterii

GF nr 2/2016 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

 

mgr Katarzyna Siemionow
dr hab. n. farm. Wojciech Miltyk
Samodzielna Pracownia Analizy Leków
Uniwersytet Medyczny w Białymstoku

Streszczenie:
Propolis od lat budził zainteresowanie naukowców. Jako produkt pochodzenia naturalnego, którego korzystny wpływ na organizm człowieka zdołano udowodnić w szeregu badań, jest uważany za potencjalny składnik nowych leków. Dotychczas szczegółowo opisano jego aktywności przeciwnowotworowe,  przeciwdrobnoustrojowe oraz immunomodulacyjne. Jednak ciągle
brak badań poświęconych standaryzacji preparatów na bazie propolisu, co umożliwiłoby jego stosowanie w farmakoterapii. Celem niniejszej pracy była ocena potencjału zastosowania propolisu w przemyśle farmaceutycznym
z uwzględnieniem ostatnich doniesień na ten temat.

Słowa kluczowe:
propolis, flawonoidy, ekstrakty etanolowe propolisu (EEP)

GF nr 3/2016 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

mgr Róża Sawczuk
dr hab. n. farm. Wojciech Miltyk

Samodzielna Pracownia Analizy Leków
Uniwersytet Medyczny w Białymstoku

Streszczenie:
Ostropest plamisty, Silybum marianum (L.) Gaertn. wykorzystywany jest w ziołolecznictwie od wieków. Aktywność biologiczną wykazuje ekstrakt z łupin owoców ostropestu zawierający złożony kompleks flawonolignanów – sylimarynę. Preparaty zawierające te wyciągi są powszechnie stosowane w terapii wątroby jako środki wspomagające jej regenerację oraz jako preparaty poprawiające wydzielanie żółci i trawienie. Nowe badania wskazują także na możliwość zastosowania sylimaryny w terapii chorób metabolicznych czy nowotworów.

Słowa kluczowe:
sylimaryna, sylibina, ostropest plamisty, choroby wątroby, cukrzyca, komórki nowotworowe

GF nr 4/2016 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

dr nauk farm. Marek Malinowski
doradca ds. farmaceutycznych
w DOZ S.A.

Streszczenie:
Cannabis sativa i Cannabis sativa var. indica – to dwie różne rośliny. Rosną w wielu krajach o ciepłym klimacie. Szczyty ulistnionych łodyg oraz kwiatostany żeńskie pokryte są gruczołowymi włoskami zawierającymi liczne substancje aktywne, a wśród nich m.in. kanabinoidy. Układ kanabinoidowy obejmuje receptory CB1 i CB2, agonistów egzogennych – kanabinole i agonistów endogennych – endokanabinole, enzymy biorące udział w ich biosyntezie i degradacji oraz antagonistów receptorów kanabinoidowych. Układ ten reguluje wiele procesów fizjologicznych u człowieka. Kontroluje mechanizmy równowagi energetycznej poprzez wpływ na ośrodki odpowiedzialne za pobór pokarmu, wpływa na metabolizm lipidów i węglowodanów oraz na magazynowanie tłuszczów, oddziałuje także na czynność układu dokrewnego i odpornościowego.
Receptory CB1 znajdują się głównie w ośrodkowym układzie nerwowym, a receptory CB2 w komórkach układu immunologicznego. Leki aktywujące układ endokanabinoidowy mogą być skuteczne nie tylko w leczeniu zespołu
wyniszczenia w przebiegu infekcji HIV, ale również stanów niepokoju, depresji, w protekcji neurotoksyczności, chorobach neurozwyrodnieniowych (choroba Alzheimera, stwardnienie rozsiane) oraz w niektórych rodzajach padaczki, chorobie Parkinsona i udarach mózgu.

Słowa kluczowe:
konopie siewne, konopie indyjskie, układ endokanabinoidowy, receptory CB1 i CB2, endokanabinoidy, znaczenie w terapii

 GF nr 5/2016 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

 

mgr farm. Dominik Babis

Streszczenie:
Zasadniczym tematem niniejszej pracy są leki naturalne stosowane do XVIII wieku w schorzeniach górnych dróg oddechowych. Dzieło młodego lekarza i przyrodnika – Cordusa stało się w dużym stopniu podstawą dzisiejszych farmakopei. Wyjątkowe źródło do badań nad historią leków stanowi Farmakopea Gdańska (1665). Także medycyna klasztorna jest źródłem wielu oryginalnych receptur ziołowych. Wiele uwagi w pracy poświecono polskim zielnikom, gdyż wydają się być one istotnym czynnikiem kształtowania ówczesnej medycyny i farmacji.

Słowa kluczowe:
leki naturalne, górne drogi oddechowe, farmakopea, medycyna klasztorna, zielnik

GF nr 6/2016 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

 

mgr farm. Natalia Krajewska
doktorantka Zakładu Analizy Instrumentalnej Katedry Analizy Instrumentalnej
Wydziału Farmaceutycznego z OML w Sosnowcu Śląskiego Uniwersytetu Medycznego
w Katowicach

Streszczenie:
Preparaty hormonalne są popularne na rynku farmaceutycznym. Coraz chętniej sięgają po nie kobiety w różnym wieku: zarówno w okresie prokreacyjnym, jak i menopauzalnym. Znajdują zastosowanie w wyrównywaniu poziomu hormonów żeńskich oraz jako tradycyjne środki antykoncepcyjne. Rynek medyczny jest bogaty w preparaty hormonalne. Wśród nich najbardziej popularne
są tabletki doustne. Wyróżnia się tabletki jednoskładnikowe i dwuskładnikowe, jak również wyodrębnia się tabletki jednofazowe, dwufazowe, trójfazowe i czterofazowe. Pojawiają się inne, nowocześniejsze formy metod   antykoncepcyjnych, np. specjalne wkładki domaciczne, pierścienie dopochwowe, plastry czy zastrzyki, które coraz częściej zastępują  postać doustną.

Słowa kluczowe:
Antykoncepcja hormonalna, progesteron, estrogen, hormony żeńskie

 GF nr 7/2016 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

Tomasz Kamiński
Małgorzata Karbowska

Zakład Farmakodynamiki, Wydział Farmaceutyczny z OML,
Uniwersytet Medyczny w Białymstoku

Streszczenie:
Przewlekła choroba nerek charakteryzuje się postępującą utratą funkcji nefronów, skutkującą systematycznym obniżaniem się sprawności filtracji kłębuszkowej. Obok postępowania farmakologicznego istotnym aspektem leczenia jest modyfikacja diety. Pozwala to na zmniejszenie gromadzenia się w ustroju poszczególnych składników pokarmów, co redukuje ich negatywny wpływ na organizm oraz na postęp choroby nerek.

Słowa kluczowe:

Przewlekła choroba nerek, modyfikacja diety, postępowanie niefarmakologiczne, dieta niskobiałkowa, zaburzenia witaminowo-mineralne.

GF nr 9/2016 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

Małgorzata Karbowska
Tomasz Kamiński
Zakład Farmakodynamiki, Wydział
Farmaceutyczny z OML,
Uniwersytet Medyczny w Białymstoku

Wstęp
Mówiąc o związkach pozytywnie wpływających na kondycję kości zazwyczaj mamy na myśli wapń czy witaminę D. Jednak naukowcy sugerują, że również melatonina – hormon odpowiedzialny za prawidłowy rytm dobowy, w tym fazę snu – może poprawiać stan kośćca.

GF nr 10/2016 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.
mgr Izabela Świderska
Bioton S.A.

prof. dr hab. n. farm.
Andrzej Stańczak,
Zakład Farmacji Szpitalnej,
UM w Łodzi

Streszczenie:
Różnorodność leków na rynku farmaceutycznym jest ogromna. Wśród tradycyjnych, otrzymywanychna drodze procesów chemicznych, coraz częściej można napotkać preparatywytwarzane przez żywe organizmy – bakterie, grzyby, rośliny czy ssaki. Takie leki, wytwarzanez wykorzystaniem technik inżynierii genetycznej, będące białkami o właściwościach terapeutycznych, noszą nazwę biofarmaceutyków.

Słowa kluczowe:
Leki, biofarmaceutyki, leki biopodobne, biotechnologia, inżynieria genetyczna

GF nr 11/2016 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

mgr farm. Natalia Krajewska-Stanisz
doktorantka w Zakładu Analizy Instrumentalnej Katedry Analizy Instrumentalnej
Wydz. Farmaceutyczny z OML w Sosnowcu
Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach

Streszczenie
Wiele różnych czynników wpływa na efekt terapeutyczny stosowanych leków. Do czynników tych zalicza się m.in. uwarunkowania genetyczne, wiek, płeć, choroby towarzyszące, klimat, czy nawet stres. Istotny wpływ na uzyskanie optymalnej farmakoterapii ma żywność i odpowiednie zażywanie leków w zależności od spożywanych posiłków. Niestety, pacjenci często nie biorą pod uwagę faktu, że składniki pokarmowe mogą mieć ogromny wpływ na ich terapię. Nieświadomość
tego może nieść ze sobą przykre konsekwencje zdrowotne. Interakcje lek – składnik pokarmowy mogą występować na każdym etapie losów leku w ustroju,
co w konsekwencji może prowadzić do braku skuteczności stosowanej farmakoterapii. Dlatego ważne jest, aby zażywając leki dostosować odpowiednio dietę – tak, żeby efekty terapeutyczne były zadowalające i nie niosły ze sobą ryzyka występowania działań niepożądanych.

Słowa kluczowe
interakcje, żywność, leki, LADME


GF nr 12/2016 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

 

:: 2 0 1 7 ::

Joanna Matras, studentka V roku
dr n. farm. Magdalena Makarewicz-Wujec, opiekun naukowy Zakład Farmacji Klinicznej i Opieki Farmaceutycznej
Wydział Farmaceutyczny Warszawski Uniwersytet Medyczny

Streszczenie:
Problem niedożywienia jest bardzo istotny i, niestety, częsty. Leczenie żywieniowe ma na celu dostarczenie niezbędnych substancji odżywczych i kalorii oraz zapewnienie pacjentowi siły do walki z chorobą. Ma ogromne znaczenie w chorobach jelit, w podeszłym wieku, a szczególnie w walce z nowotworami. Niezbędne są działania zwiększające świadomość na temat żywienia
medycznego wśród personelu medycznego, pacjentów i ich rodzin.

Słowa kluczowe:
Leczenie żywieniowe, niedożywienie, choroba Leśniowskiego-Crohna, osoby starsze, choroby nowotworowe, opieka paliatywna.

GF nr 1/2017 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

 

mgr Marta Wołonciej, asystent
dr hab. Wiesława Roszkowska-Jakimiec,
kierownik Zakładu Analizy Instrumentalnej
Uniwersytet Medyczny w Białymstoku

Streszczenie:
Laktoferyna jest białkiem obecnym w płynach ustrojowych i wydzielinach śluzowych. Posiada właściwości przeciwbakteryjne, przeciwgrzybicze i antywirusowe. Wykazuje również działanie przeciwzapalne, przeciwnowotworowe, przeciwbólowe oraz reguluje metabolizm. Tak szerokie spektrum działania skłania do jej bliższego poznania. Od niedawna stała się obiektem dużego zainteresowania naukowców.

Słowa kluczowe:
Laktoferyna, białka antybakteryjne, białka przeciwwirusowe, właściwości przeciwzapalne .

GF nr 2/2017 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf .

mgr farm. Łukasz Puchała, asystent
mgr farm. Wojciech Kask, asystent
dr hab. prof. UWM Waldemar Grzegorzewski,kierownik Katedry
Katedra Farmakologii i Toksykologii
Wydział Medyczny UWM

 

Streszczenie:
Aspekty praktyczne związane ze stosowaniem cytostatyków znalazły się w kręgu szczególnego zainteresowania farmaceutów szpitalnych z racji nie tylko przygotowywania postaci leku odpowiedniej do podania pacjentowi, lecz także konieczności zapewnienia bezpieczeństwa jego stosowania. Wiele substancji podlega określonym rygorom, gdy są stosowane w terapii przeciwnowotworowej, natomiast znajdując zastosowanie poza tym zakresem medycyny, zazwyczaj wymykają się spod kontroli.

GF nr 3/2017 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.  

Słowa kluczowe:
Cytostatyki, onkologia, narażenie zawodowe, farmacja szpitalna

mgr Marta Wołonciej, asystent
dr hab. Wiesława Roszkowska-Jakimiec,
kierownik Zakładu Zakład Analizy Instrumentalnej
Uniwersytet Medyczny w Białymstoku

 Streszczenie:
Polifenole są związkami pochodzenia naturalnego o budowie pierścieniowej. Występują w wielu roślinach, ale przede wszystkim w warzywach i owocach. Dzięki swoim prozdrowotnym właściwościom stały się obiektem zainteresowania naukowców. Wykazano, iż dieta bogata w związki polifenolowe w dużym stopniu przyczynia się do zapobiegania stresowi oksydacyjnemu oraz zmniejszania jego skutków w organizmie.

Słowa kluczowe:
polifenole, naturalne antyoksydanty, stres oksydacyjny, flawonoidy

 GF nr 5/2017 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

 

Joanna Matras
studentka V roku
Wydział Farmaceutyczny WUM

Streszczenie:
Z powodu dużej częstości występowania chorób alergicznych w Polsce problem wyboru właściwego leku blokującego receptor H1 jest powszechny. Na rynku farmaceutycznym dostępnych jest wiele leków przeciwhistaminowych należących do I i II generacji. Do nowych należą rupatydyna i bilastyna.

Słowa kluczowe:
Leki przeciwhistaminowe, działania niepożądane, bezpieczeństwo, alergia, sedacja.

 GF nr 7/2017 Kliknij aby pobrać tekst w formacie pdf.

 

Wiadomości
[WIADOMOŚCI]środa, 14 września 2016
Tegoroczny Lider Nauk Farmaceutycznych pokonał aż 14 innych doktorantów. Laureata nagrodzimy podczas Dnia Polskiej Farmacji 11 maja w Warszawie.czytaj więcej...
[WIADOMOŚCI]piątek, 17 lipca 2015

Zapraszamy lekarzy stomatologów do udziału w programach edukacyjnych on-line uprawniających do uzyskania 50 punktów edukacyjnych 
czytaj więcej...
[WIADOMOŚCI]wtorek, 18 listopada 2014
100 PUNKTÓW DO ZDOBYCIA! NAJNIŻSZA CENA ZA PUNKT W POLSCE!
Zapraszamy do udziału w unikalnym projekcie edukacyjnym łączącym kompetencje XXI wieku z obowiązkiem doskonalenia zawodowego lekarzy
czytaj więcej...
[WIADOMOŚCI]czwartek, 23 kwietnia 2009
Warto zaprenumerować Gazetę Farmaceutyczną – nie tylko dlatego, że jest niezastąpionym źródłem wiedzy o farmacji i medycynie...czytaj więcej...

 

2009 GAZETA FARMACEUTYCZNA